##plugins.themes.huaf_theme.article.main##

Tóm tắt

Polyphosphate gồm các chuỗi phosphate nối bằng cầu oxy. Khi bón vào đất, chúng thủy phân dần thành orthophosphate nhờ enzyme phosphatase hoặc phản ứng hóa học. Quá trình này giúp cung cấp P ổn định hơn so với MAP hoặc DAP. Nhờ đó, dạng phân bón ammonium polyphosphate và phân bón NPK chứa polyphosphate đang được quan tâm như một hướng đi quan trọng trong nông nghiệp hiện đại. Nghiên cứu này nhằm đánh giá hàm lượng P đa (polyphosphate) trong phân NPK 16-16-8 sản xuất theo công nghệ polyphosphate của Công ty Cổ phần Phân bón Dầu khí Cà Mau và so sánh với các loại phân NPK 16-16-816-16-8 phổ biến sử dụng công nghệ khác. Thí nghiệm được thực hiện tại phòng thí nghiệm Hóa học đất, Trường Đại học Cần Thơ, sử dụng phương pháp hòa tan trong nước, kết tủa với FeSO₄ và đo màu xanh molybdophosphate để xác định hàm lượng P đơn và P đa. Kết quả cho thấy phân NPK 16-16-8 Cà Mau (SPM6) có hàm lượng P đa (polyphosphate) hòa tan cao nhất (89,7%), vượt trội so với các loại phân NPK 16-16-8 khác. Hàm lượng P đa (polyphosphate) đạt 9,66% P₂O₅, trong khi các sản phẩm khác dao động từ 4,97 đến 8,28%. Công nghệ polyphosphate giúp giảm kết tủa P với Fe, Al và Ca, duy trì hiệu lực cung cấp P trong điều kiện đất bất lợi như đất phèn và đất kiềm. Kết quả này khẳng định sự khác biệt rõ về hàm lượng P đa của phân NPK 16-16-8 Cà Mau so với các sản phẩm phân NPK 16-16-8 hiện có tại Việt Nam.

##plugins.themes.huaf_theme.article.details##

Cách trích dẫn
Lâm Văn Thông, Nguyễn Minh Đông, Trần Huỳnh Khanh, Trần Văn Dũng, Phan Thị Khánh Ly, Nguyễn Hồng Giang, Lê Hoàng Kiệt, & Văn Tiến Thanh. (2026). Đánh giá hàm lượng lân đa (polyphosphate) trong các loại phân NPK 16-16-8 tại Việt Nam. Tạp Chí điện tử Khoa học Và công nghệ nông nghiệp, 10(2), 5460–5469. https://doi.org/10.46826/huaf-jasat.v10n2y2026.1312
Chuyên mục
CÂY TRỒNG - THỰC VẬT
Tiểu sử của Tác giả

Lâm Văn Thông, a:1:{s:5:"vi_VN";s:20:"thonglv@pvcfc.com.vn";}

Deputy Manager of New Product and Agri-Solution Department

PetroVietnam Ca Mau Fertilizer Joint Stock Company

Nguyễn Minh Đông

Giảng viên chính, Khoa Khoa học Đất, Trường Nông nghiệp, ĐH Cần Thơ

Trần Huỳnh Khanh

Nghiên cứu viên, Khoa Khoa Học Đất, Trường Nông Nghiệp, ĐHCT

Trần Văn Dũng

PGS TS; Giảng viên Cao cấp; Trưởng Khoa  - Khoa học Đất, Trường Nông nghiệp, ĐH Cần Thơ

 

Phan Thị Khánh Ly

Kỹ sư phân tích, Công ty Cổ phần Phân bón Dầu khí Cà Mau

Nguyễn Hồng Giang

Tổ trưởng Tổ Giải pháp Nông nghiệp, Ban Sản phẩm mới,

Công ty CP Phân bón Dầu khí Cà Mau

Lê Hoàng Kiệt

Trưởng Ban Phát triển Sản phẩm mới và Giải pháp Nông nghiệp

Công ty CP Phân bón Dầu khí Cà Mau

Văn Tiến Thanh

Tổng Giám đốc, Công ty CP Phân bón Dầu khí Cà Mau

 

Tài liệu tham khảo

Barrow, N. J., Debnath, A., & Sen, A. (2023). Investigating the dissolution of soil phosphate. Plant and Soil, 2023(490), 591–599. DOI: https://doi.org/10.1007/s11104-023-06102-7.
Chien, S. H., & Menon, R. G. (1995). Agronomic evaluation of ammonium polyphosphate as a phosphorus source for crops. Nutrient Cycling in Agroecosystems, 42(3), 165–174.
Dong, S., Bismark, A.-B., Li, S., Gao, Q., Zhou, X, & Li, C. (2024). Ammonium Polyphosphate Promotes Maize Growth and Phosphorus Uptake by Altering Root Properties. Plants, 13(23). DOI: https://doi.org/10.3390/plants13233407.
Hansen–Bruhn, I., Craig, J. L., Hinge, M., & Hull, T. R. (2025). Review: Ammonium polyphosphates: Correlating structure to application. European Polymer Journal 223, (2025), 113644. DOI: https://doi.org/10.1016/j.eurpolymj.2024.113644.
He, H. & Xu, X. (2025). Effects of Phosphorus Addition on Inorganic Phosphorus Fractions and Phosphorus Accumulation in Alfalfa in Alkaline Soils. Agriculture, 15(9), 973. DOI: https://doi.org/10.3390/agriculture15090973.
Ji, T., Lu, Z., Zhu, X., Li, H., Shi, R., Sun, Y., Zhou, L., Wang, F., Huang, C., & Zhang, F. (2025). Enhancing Phosphorus Efficiency in Calcareous Soils: Role of Polyphosphate Properties in Nutrient Solubility, Maize Nutrient Uptake, and Growth. ACS Omega 2025, 10(4), 4057-4067. DOI: https://doi.org/10.1021/acsomega.4c10415.
Shah, J. A., & Chu, G. (2021). Short-chain soluble polyphosphate fertilizers increased soil P availability and mobility by reducing P fixation in two contrasting calcareous soils. PeerJ (9), e11493. DOI: https://doi.org/10.7717/peerj.11493.
Syers, J. K., Johnston, A. E., & Curtin, D. (2008). Efficiency of soil and fertilizer phosphorus use. FAO Fertilizer and Plant Nutrition Bulletin. Rome: FAO.
Tisdale, S. L., Nelson, W. L., Beaton, J. D., & Havlin, J. L. (1993). Soil Fertility and Fertilizers (5th ed.). New York: Macmillan Publishing.
Wang, X., Gao, Y., & Chu, G. (2021). Optimization and characterization of polyphosphate fertilizers by two different manufacturing processes. ACS Omega, 6(29), 18811–18822.
Yan, Z., Wang, Y., Xu, D., Yang, J., Wang, X., Luo, T., & Zhang, Z. (2023). Hydrolysis Mechanism of Water-Soluble Ammonium Polyphosphate Affected by Zinc Ions. ACS Omega, 8(20), 17576-17582. DOI: https://doi.org/10.1021/acsomega.2c07642.
Yang, J., Xie, W., Kong, X., Xu, D., & Wang, X. (2018). Reactive extrusion of ammonium polyphosphate in a twin-screw extruder: polydispersity improvement. Chemical Engineering and Processing-Process Intensification, 133, 58-65.
Zhang, M., Shi, F., Peng, S., Chai, R., Zhang, L., Zhang, C., & Luo, L. (2024). Trade-Off Strategy for Usage of Phosphorus Fertilizer in Calcareous Soil-Grown Winter Wheat: Yield, Phosphorus Use Efficiency, and Zinc Nutrition Response. Agriculture, 14(3), 373. DOI:https://doi.org/10.3390/agriculture14030373.