##plugins.themes.huaf_theme.article.main##
Tóm tắt
Nghiên cứu này được thực hiện nhằm khảo sát hiện trạng quản lý rơm rạ và ước tính phát thải khí nhà kính (KNK) từ các hoạt động sau thu hoạch lúa tại huyện Phú Vang, thành phố Huế, Việt Nam trong vụ Đông Xuân 2024 - 2025. Các khảo sát thực địa được tiến hành trên 30 nông hộ trồng lúa được lựa chọn ngẫu nhiên nhằm đánh giá các phương thức quản lý rơm phổ biến, đồng thời thu thập mẫu để ước tính sản lượng rơm, tỷ lệ đốt và lượng phát thải KNK dựa trên các hệ số phát thải. Kết quả khảo sát từ các hộ gia đình cho thấy sử dụng rơm làm thức ăn chăn nuôi là phương thức phổ biến nhất (83,33%), trong khi đốt ngoài đồng vẫn là vấn đề đáng lo ngại, với 40% số hộ vẫn duy trì tập quán này. Nghiên cứu cũng phát hiện mối tương quan chặt chẽ giữa sinh khối rơm và phát thải KNK. Lượng rơm tạo ra dao động từ 7,8 đến 12,2 tấn/ha/vụ tại các điểm nghiên cứu khác nhau. Do đó, lượng phát thải CO₂ từ hoạt động đốt rơm cũng biến động đáng kể, với ước tính từ 4,1 đến 6.7 tấn/ha/vụ. Mối tương quan dương được ghi nhận giữa lượng rơm bị đốt và mức độ phát thải, khẳng định tác động môi trường của các phương thức hiện tại. Nghiên cứu này đóng góp dữ liệu thực nghiệm cho việc đánh giá phát thải KNK từ sản xuất lúa ở khu vực miền Trung Việt Nam, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết của các chính sách quản lý rơm rạ bền vững sau thu hoạch.
##plugins.themes.huaf_theme.article.details##
Tài liệu tham khảo
Hoàng Anh Lê, Nguyễn Thị Thu Hạnh, Lê Thùy Linh. (2013). Ước tính lượng khí phát thải do đốt rơm rạ tại đồng ruộng trên địa bàn tỉnh Thái Bình. Tạp chí Khoa học Đại học quốc gia Hà Nội: Các Khoa học Trái đất và Môi trường, 29(2), 26–33.
Nguyễn Thị Hồng Điệp, Nguyễn Văn Hoàng Thanh, Đỗ Minh Mẫn, Nguyễn Trọng Nguyễn và Nguyễn Hồ. (2024). Ước tính lượng phát thải khí nhà kính từ lĩnh vực nông nghiệp – Trường hợp nghiên cứu tại quận Ô Môn, thành phố Cần Thơ. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Đồng Tháp, 13(2), 13–21. https://doi.org/10.52714/dthu.13.2.2024.1229
Trần Sỹ Nam, Kjeld Ingvorsen, Lê Hoàng Việt, Nguyễn Thị Huỳnh Như, Nguyễn Hữu Chiếm và Nguyễn Võ Châu Ngân. (2014). Ước tính lượng và các biện pháp xử lý rơm rạ ở một số tỉnh đồng bằng sông Cửu Long. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ – Phần A: Khoa học Tự nhiên, Công nghệ và Môi trường, 32, 87–93.
Trần Thị Mil, Phạm Nguyễn Minh Trung và Võ Thị Gương. (2012). Hiệu quả xử lý rơm rạ và phân hữu cơ trong cải thiện độ phì nhiêu đất và năng suất lúa tại Châu Thành Hậu Giang. Tạp chí Khoa học, 22a, 253–260.
Trần Xuân Dũng, Nguyễn Huỳnh Thy. (2022). Ước tính lượng khí phát thải do đốt rơm rạ trên đồng ruộng tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Tạp chí Khí tượng Thủy văn Việt Nam, 736(4), 25–35. https://doi.org/10.36335/VNJHM.2022(736).25-35
Dobermann, A., & Fairhurst, T. H. (2002, May). Rice straw management. Better Crops International, 16 (Special Supplement), 7–11. Potash & Phosphate Institute.
Gadde, B., Bonnet, S., Menke, C., & Garivait, S. (2009). Air pollutant emissions from rice straw open field burning in India, Thailand, and the Philippines. Environmental Pollution, 157(5), 1554–1558. https://doi.org/ 10.1016/j.envpol.2009.01.004
Hoang Thi Hue, Nguyen Van Hieu, Nguyen Thi Hong Hanh, Bui Thi Thu Trang, & Nguyen Thị Hoài Thương. (2024). The state of greenhouse gas emissions in some fields of the agricultural sector in Hanoi. Vietnam Journal of Science, Technology and Engineering, 66(10), 69–75. https://doi.org/ 10.31276/VJST.66(10).69-75
Hou, J., Yu, C., Xu, Y., Li, H., Cai, A., Ye, M., Ma, Z., Cui, G., & Zhu, J. (2023). Reimagining carbon emission mitigation in sustainable agriculture: Uncovering farmers’ propensity for straw recycling. Frontiers in Sustainable Food Systems, 7, 1288763. https://doi.org/ 10.3389/fsufs.2023.1288763
Intergovernmental Panel on Climate Change. (2019). 2019 refinement to the 2006 IPCC guidelines for national greenhouse gas inventories: Volume 4—Agriculture, forestry and other land use (Eds. E. Calvo Buendia, K. Tanabe, A. Kranjc, J. Baasansuren, M. Fukuda, S. Ngarize, A. Osako, Y. Pyrozhenko, P. Shermanau, & S. Federici). IPCC.
https://www.ipcc.ch/report/2019-refinement-to-the-2006-ipcc-guidelines-for-national-greenhouse-gas-inventories.
Justin, A., Kristine, S. P., Ryan, R. R., Mai, V. T., Tran, V. T., Nguyen, V. H., Bjoern, O. S., & Pauline, C. (2020). Rice straw management effects on greenhouse gas emissions and mitigation options. In M. Gummert, N. Hung, P. Chivenge, & B. Douthwaite (Eds.), Sustainable rice straw management (pp. 163–190). Cham: Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-030-32373-8_9
Li, P., Zhang, A., Huang, S., Han, J., Jin, X., Shen, X., Hussain, Q., Wang, X., Zhou, J., & Chen, Z. (2023). Optimizing management practices under straw regimes for global sustainable agricultural production. Agronomy, 13, 710. https://doi.org/ 10.3390/agronomy13030710
Nguyen, T. K. O. (2021). Rice straw open burning: Emissions, effects and multiple benefits of non-burning alternatives. Vietnam Journal of Science, Technology and Engineering, 63(4), 79–85. https://doi.org/10.31276/VJSTE.63(4).79-85
Nhu, T. P., & Tri, C. D. (2024). Assessment of air pollutant emissions from rice straw open burning in Hoa Vang Commune, Da Nang City, Vietnam. Journal of Science and Technology – The University of Danang, 22(11C), 25–32. https://doi.org/ 10.31130/ud-jst.2024.550E
Pham, C.T., Boongla, Y., Nghiem, T.D., Huu, T.L., Ning,T., Akira,T.& Kazuichi,H. (2019). Emission characteristics of polycyclic aromatic hydrocarbons and nitro-polycyclic aromatic hydrocarbons from open burning of rice straw in the north of Vietnam. International Journal of Environmental Research and Public Health, 16(13), 2343. https://doi.org/10.3390/ijerph16132343
Truong, T. D. H., Tran, T. D., & Hoang, T. T. T. H. (2023). Situation of crop residues reuse and paddy soil characteristics in Quang Dien commune, Thua Thien Hue province. Hue University Journal of Science: Agriculture and Rural Development, 132(3B), 143–155. https://doi.org/10.26459/hueunijard.v132i3B.7188